Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнүн көрсө, СӨ Национальнай бибилэтиэкэтэ уонна “Саха сирин култуурата” айар холбоһук “ҺӨҔҮҤ: дорҕоону дьүһүйэн” диэн күрэҕи биллэрбиттэрэ. “Тугу баҕар, туохтан баҕар оҥорор көҥүл” диэн этэ. Онон күрэхтэһиигэ эҥинэ бэйэлээх кэрэхсэбиллээх 176 үлэ киирдэ. Дьиҥэр, бэриллибит болдьоҕо син кылгас кэм этэ да, сорох үүнээйи олордо охсубут, сорох арт-эбийиэк дьэндэппит. Үгүс үлэ аппликация ньыматынан Далее…

“Хара муора кытылыгар эрдэхтэн, сах уотун саҕыаҕыттан ыла, саха биирдэ даҕаны кыһатын уотун сөҕүрүппэккэ, бу Хотугу Муустаах муора хонноҕор хорҕойдор да, син биир күөрдүн күөртүү олордоҕо…” Итинник диэн суруйар Мандар Уус саха омук саатын-саадаҕын, сэбин-сэбиргэлин туһунан кинигэ аан тылыгар.          Бу “Саха саата-саадаҕа” диэн кинигэни Баайаҕыын диэн аатынан дьоҥҥо-сэргэҕэ биллибит Николай Иванович Егоров суруйан таһаарда. Далее…

“Ааспыты эргитэ санаан кэмсинимэ, кэлэри күүтэн долгуйума, бүгүҥҥүнэн олор, бу түгэнтэн дуоһуй, оччоҕо дьоллоох буолуоҥ”, – диэн сүбэлииллэр  уйулҕа үөрэхтээхтэрэ. Ол эрээри биһиги ити этиини идиэйэ уонна баҕа санаа күүһүнэн уларытан,  үс кэмтэн кэрэхсэбиллээҕин эрэ ылҕаан ылан, биир умнуллубат күҥҥэ кубулуттубут: билиҥҥи бириэмэбит сонун сүүрээнэ – выпустарынан түмсүү – түһүлгэтин түстээн, ааспыт оҕо сааспыт ахтылҕаныгар Далее…

         90-с сылларга сэбиэскэй кэми кытта ситимнээҕи барытын уларытар уонна утарар долгуҥҥа, арай, Таатта улууһун Уолба нэһилиэгин олохтоохторо оҕустарбатахтар быһыылаах. Халбаҥнаабакка бэриниилээхтик уонна чиэстээхтик Ленин аатын оскуолаларыгар уларыппакка хаалларбыттар. Билигин да уолбалар Лениннэрин өрө туталлар. Быйыл өссө Ленин аата иҥэриллибитэ 100 сылын бэркэ бэлиэтээн тураллар. Билэрбит курдук,  улуу сирдьиппит Владимир Ильич Ульянов-Ленин 1924 сыл тохсунньу Далее…

После замечания Первого Президента Республики Саха (Якутия) Николаева М.Е. на пост: НЕСКОЛЬКО УТОЧНЕНИЙ ПОСЛЕ ПРАЗДНИЧНЫХ ФАНФАР , я подготовил отдельный интернет дайджест материалов о строительстве железной дороги до Якутска! Фото с сайта: За два месяца 2019 года компания «Железные дороги Якутии перевезла 1 млн тонн грузов На “Яндекс Дзен” напечатали заметку об открытии пассажирского движения до Далее…

90-с сыллар. Дэриэбинэҕэ кэнсиэр, киинэ кэлбэт буолбут, ол оннугар соһо сылдьар улахан хааһахтарыттан тута ороон атыылыыр дьон охсуллан ааһара элбээбит кэмэ. Олор албынныыллара да үгүһэ. Оннооҕор биирдэ биир киитэрэй “кэмэрсээн” кытайдар өлбүт киһини анараа дойдуга таҥаннаран ыытар түүппүлэлэрин, көстүүмнэрин бөһүөлэк олохтоохторугар барытын батаран барбыттааҕа. “Кылабачыйан тугун чэпчэкитий?!” – диэн, сыанатын да, ыйааһынын хайгыы-хайгыы ылбыт сарсыннарыгар Далее…

Саха Сирэ киэн туттар ыала, Василий Никифорович Ксенофонтов дьиэ кэргэнэ, хааннаах репрессия сиэртибэтэ буоланнар, хас да көлүөнэ устата үтүө ааттара умнулла, сиргэ-буорга тэпсиллэ сылдьыбыта. 1993 с. СӨ бастакы Президенэ М.Е. Николаев дьаныардаах туруорсуутунан, Ксенофонтовтар албаннаах ааттара норуоттарыгар төннүбүтэ, ыраастаммыта. Ксенофонтовтар  төрдүлэрин-уустарын өссө 2007 сылтан Тыа хаһаайыстыбатын академиятын Өктөмнөөҕү филиалын преподавателэ Татьяна Семеновна Степанова үөрэтэн саҕалаабыта. Далее…

Раиса Васильевна Егорова 1945 с. олунньу 15 күнүгэр Аллайыаха оройуонун Чокуурдаах сэлиэнньэтигэр Василий Михайлович уонна Александра Петровна Чупровтар дьиэ кэргэттэригэр иккис оҕонон төрөөбүтэ.  Аҕата Василий Михайлович сэттэ кылаас үөрэхтээх киһи этэ, Ленинградка сэбиэскэй-партийнай оскуоланы бүтэрэн кэлэн, Аллайыахаҕа райсэбиэт бэрэссэдээтэлинэн ананан үлэлии олорон, Чокуурдаах бөһүөлэгин тутууну биир бастакынан саҕалаабыт.  Ийэтэ Александра Петровна эдэригэр буҕаалтырынан үлэлээн баран, кэлин Далее…

 “Ay Yola” бөлөх “Хумай” диэн ырыата аан дойдуга аатырда. Үгүс киһи башкирдар “Урал Батыр” диэн эпостаахтарын биллэ, ону ааһан өссө персонажтарын кытары билистэ – куба-кыыс Хумай халлаан көтөрдөрүн баһылыга Самрау диэн аҕалаах уонна Күн ийэлээх эбит. Бу ырыа түүр омуктар култуураларыгар болҕомтону күүһүртэ, ыччат бэйэтин төрдүн-төбөтүн, төрүт үгэһин, тылын-өһүн үөрэтэригэр күөртүүр күүс буолла. Биһиги да Далее…

“Хараабылы хайдах ааттыыгын да, соннук устуо” диэн этэллэринии, Өлүөнэтээҕи судаарыстыбаннай историко-архитектурнай заповедник-музей “Доҕордоһуу” диэн ил истиҥ иэйиитинэн илгийэр иһирэх ааттаах буолан, манна өрүү ыраахтан-чугастан араас омук дьоно тоҕуоруһа мустар, дуоһуйа сынньанан, астынан барар. Чахчыта да, бу түмэл норуоттар доҕордоһууларын эйэлээх эйгэтин түстүүр  тосхолун түөрт уонча сыл кэриҥэ туллаҥнаппакка тутуһан кэллэ. – 1632 сыл бэс ыйыгар Өлүөнэ Далее…